Schrif­te­lijke vragen PFAS in Haagse bodem


Aan de voorzitter van de gemeenteraad,

PFAS zijn door de mens gemaakte stoffen die van nature niet in het milieu voorkomen. Voorbeelden van PFAS zijn GenX, PFOA perfluoro octanoic acid en PFOS perfluoroctaansulfonaten. PFAS zijn in veel producten toegepast. Door de productie en ook door emissies en incidenten, zijn deze stoffen in het milieu terecht gekomen en zitten nu onder andere in de bodem, in bagger en in het oppervlaktewater[1]. De NOS schrijft dat sinds 1 oktober in natuur- en landbouwgrond niet meer dan 0,1 microgram PFAS per kilo mag zitten. Dit kan ervoor zorgen dat grond, slib of zand nauwelijks mag worden afgegraven en vervoerd als het boven die norm uitkomt. Dat leidt onder meer tot vertraging bij bouwprojecten[2].’ De toenmalig staatssecretaris van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat vraagt in het Handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie[3] de betrokken overheden het advies om deze problematiek proactief op te pakken.

Overeenkomstig art. 30 van het Reglement van orde stelt het raadslid Robin Smit, Partij voor de Dieren de volgende vragen:

  1. Klopt het dat de gemeente Den Haag nog geen lokaal beleid heeft op het gebied van PFAS? Wordt dit momenteel wel opgesteld? Zo ja, wanneer kan dit worden gedeeld met de raad? Zo nee, waarom niet?
  2. Zal het college de bodemkwaliteitskaart van Den Haag gaan updaten?

In een brief vraagt het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de decentrale overheden in hun beheersgebied metingen te doen volgens de meetstrategie uit het handelingskader en die aan te leveren aan het RIVM.

  1. Worden deze metingen in Den Haag al uitgevoerd? Zo ja, kunnen deze resultaten ook met de raad worden gedeeld? Zo nee, wanneer zullen deze plaatsvinden?

Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat adviseert dringend om tot de vaststelling van de interventiewaarde voor PFOA, PFOS en GenX geen nieuw lokaal beleid vast te stellen met normen hoger dan de toepassingsnormen die in het tijdelijk handelingskader[4]zijn vastgelegd. Deze normen zijn vastgesteld door het RIVM.[5]

  1. Is het college voornemens zich aan dit advies van de staatssecretaris te houden en geen hogere normen vast te leggen dan in het handelingskader zijn vastgelegd?
  2. Wat zullen de gevolgen van de nieuwe PFAS-normen zijn voor Haagse projecten? Is het college bereid om dit duidelijk in kaart te brengen en te delen met de raad?
  3. Wat zullen de gevolgen van de nieuwe PFAS-normen zijn voor de werkwijze rond vergunningsverstrekkingen?

In de nota Bodembeheer Den Haag (RIS260571) staat dat in de bodemkwaliteitszone B6 (Kuststrook, Kijkduin, Ockenburg, Oostduin) en in door de provincie en de gemeente aangewezen waardevolle natuurgebieden (onder andere de ecologische verbindingszones), alleen maar schone grond mag worden toegepast. Dit vanuit het oogpunt van natuurbescherming.

  1. Wat heeft het handelingskader van invloed op deze uitspraak?
  2. Wat betekent dit uitgangspunt en het handelingskader voor nu uit te voeren projecten in Bodemkwaliteitszone B6, bijvoorbeeld bij het onderhoud aan de kustlijn en de duinen?
  3. Heeft het handelingskader invloed o het (her)planten van bomen? Deze worden namelijk vaak met kluit (en dus grond) vervoerd.

Wat betreft vergunningen stelt het handelingskader dat het voor PFAS verstandig is als bevoegde gezagen reeds afgegeven vergunningen voor bedrijven die mogelijk PFAS toepassen in het productieproces doorlichten om na te gaan of PFAS in een productieproces gebruikt worden en zo ja, of PFAS in emissies, lozingen of afvalstromen voorkomen. Tevens is het verstandig om na te gaan of (nog steeds) de best beschikbare technieken worden toegepast om emissies te minimaliseren.

  1. Vinden er in Den Haag productieprocessen plaats waarbij PFAS voorkomt in emissies, lozingen of afvalstromen? Zo ja, is het college van plan om na te gaan of de beste technieken worden toegepast om emissies te minimaliseren?
  2. Is het college voornemens om productieprocessen door te lichten op het gebruik en het vrijkomen van PFAS bij het afgeven van vergunningen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe is het college van plan dit te gaan handhaven?

Een aantal gemeenten wachten niet op nieuwe landelijke PFAS-regels. In plaats daarvan hebben ze op eigen initiatief de norm flink versoepeld, of zijn bezig dit te doen.[6] Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) laat weten dat in het hele land wordt gezocht naar mogelijkheden om op lokaal niveau de strenge PFAS-norm te versoepelen.

  1. Is het college het met de Partij voor de Dieren eens dat het met het oog op natuurbescherming onwenselijk is om de PFAS-normen te versoepelen en daarmee niet te voldoen aan de adviezen van het RIVM? Zo nee, waarom niet?

Robin Smit
Partij voor de Dieren

[1] https://www.rivm.nl/pfas

[2] https://nos.nl/artikel/2308186-pfas-van-wonderspul-in-de-anti-aanbakpan-naar-giftig-zorgenkind.html

[3] https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2019/07/08/handelingskader-voor-hergebruik-van-pfas-houdende-grond-en-baggerspecie

[4] https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2019/07/08/tijdelijk-handelingskader-voor-hergebruik-van-pfas-houdende-grond-en-baggerspecie

[5] https://www.rivm.nl/sites/default/files/2019-04/Notitie%20mogelijkheden%20onderbouwing%20landelijke%20normen%20PFAS_0.pdf

[6] https://www.bnr.nl/nieuws/binnenland/10393600/gemeenten-omzeilen-strenge-pfas-regels